Voor wie een boerderijwinkel runt

Eigen producten verkopen: welke route past bij wat je maakt

Geschreven door Brent van den Belt · 5 minuten lezen

Eigen producten verkopen kan langs vijf routes: je eigen winkel, een automaat, de markt, bestellen via je site, en levering aan een ander die het doorverkoopt. Welke route past, hangt niet af van wat je maakt maar van hoeveel je ervan hebt en hoeveel uren je eraan kunt geven. Dat is de keuze waar deze pagina over gaat.

Over wat je moet regelen voordat je iets eetbaars mag verkopen, gaat de pagina over eten verkopen. Over het maken van een houdbaar product uit je eigen recept gaat de pagina over je eigen voedsel product verkopen. Hier gaat het over de weg naar de klant.

De vijf routes naast elkaar

Elke route vraagt iets anders van je week. Dat is de vergelijking die je nodig hebt, want de opbrengst per stuk zegt weinig zolang je niet weet wat het je aan tijd kost.

RouteWat het van je vraagtWaar het aan zijn grens loopt
Winkel op het erfOpeningstijden, iemand die de winkel doetJe bent gebonden aan je eigen uren
AutomaatVullen, schoonhouden, storingen oplossenHet product moet in een vak passen en tegen het vulritme kunnen
MarktEen dag per week, laden en lossen, standgeldEén dag, en het weer telt mee
Bestellen via je siteKlaarzetten, verpakken, afhaalmomenten of bezorgenDe orders komen niet vanzelf, je moet er klanten bij halen
Leveren aan een anderVaste afspraken, facturen, een constante kwaliteitJe prijs per stuk is lager en je verliest het contact met de eter

De eerste vier houden de marge bij jou. De vijfde geeft een deel weg in ruil voor volume en voorspelbaarheid. Dat is geen betere of slechtere keuze; het is de vraag of je liever meer verdient per stuk of minder omkijken hebt per stuk.

Begin bij de hoeveelheid, niet bij het kanaal

De volgorde die in de praktijk werkt, gaat van je oogst of je productie terug naar de klant, en niet andersom. Heb je een kleine, wisselende hoeveelheid, dan past een winkel of een automaat op het erf: die kan een dag niets verkopen zonder dat je iemand teleurstelt. Heb je een grote, voorspelbare hoeveelheid, dan is een afnemer die elke week hetzelfde afneemt rustiger dan honderd losse klanten.

Het gaat mis als je het omdraait. Wie eerst een verkoopkanaal opzet en daarna kijkt wat hij erin legt, komt bij een lege plank of bij een overschot uit, en allebei kosten geld. Bij verse waar kost een overschot het meest, want dat gooi je weg.

Een praktische toets. Kun je van elk product zeggen hoeveel je er per week van hebt en hoe lang het goed blijft, dan kun je een kanaal kiezen. Kun je dat niet, dan is dat het werk dat eerst af moet.

Wat je aan de kassa hetzelfde wilt houden

De routes verschillen aan de voorkant, maar aan de achterkant hoort er één telling te zijn. Dit is de plek waar het bij bijna elke winkel scheefloopt: de winkel telt in het kassaboek, de markt telt in een schrift, de automaat telt in de app van de leverancier en de bestellingen staan in de mail. Aan het eind van het kwartaal moet iemand die vier bij elkaar optellen.

Wij bouwden zelf een boekhoudpakket, dus dit is het deel waar we uit ervaring over praten. Wat wij vervelend vinden aan losse tellingen is niet dat het veel werk is. Het is dat je een verschil niet meer kunt vinden. Klopt de kassa aan het eind van de dag niet, dan kun je bij één telling zoeken; bij vier tellingen weet je niet eens in welke het zit.

Wat je daarvoor wilt: één plek waar elk product met zijn prijs en zijn btw-tarief staat, en elke route die daaruit put. De automaat verkoopt dan hetzelfde product als de toonbank, en niet een tweede product dat toevallig zo heet.

Je eigen producten en die van een ander

Bijna niemand vult zijn winkel met alleen wat hij zelf maakt. Er komt kaas van de buren bij, brood van de bakker, jam van iemand die het beter kan. Dat is verstandig, want een klant komt vaker langs als hij zijn boodschappen bij jou rond kan krijgen.

Houd die twee stromen in je administratie wel uit elkaar. Bij je eigen producten is de kostprijs iets wat je uitrekent uit je grond, je uren en je verpakking; bij ingekochte producten is het gewoon de inkoopprijs. Gooi je ze op één hoop, dan weet je aan het eind van het jaar niet meer of je aan je eigen waar verdiende of aan de doorverkoop.

Wat je daaraan hebt, merk je bij de eerste tegenvaller. Wordt je oogst gehalveerd door het weer, dan wil je weten hoeveel omzet er dan wegvalt en wat er overblijft. Die vraag is alleen te beantwoorden als de twee stromen apart staan.

Waar je verder kunt lezen

Ga je meerdere routes tegelijk doen en wil je weten hoe je dat als één geheel opzet, dan staat dat op de pagina over producten verkopen.

Hoe je hier verder mee komt

Welke route je ook kiest, op alle routes betaalt iemand ergens. Hoe dat op het erf gaat zonder dat jij erbij staat, lees je bij ons kassasysteem.

Verkoop je je eigen producten al langs twee of drie routes en loopt de telling uit elkaar, dan plannen we een gesprek waarin jij laat zien hoe je het nu doet. Geen presentatie van onze kant. We willen zien welke routes je hebt, waar je nu iets overtypt en op welk moment in de week je erachter komt dat er iets niet klopt. Daar hangt het antwoord van af.